ലാഗോസ് ∙ നൈജീരിയയിൽ മതഹിംസയും സാമൂഹിക സംഘർഷങ്ങളും വീണ്ടും രൂക്ഷമാകുകയാണ്. 2025 ജനുവരി മുതൽ ഓഗസ്റ്റ് വരെ നടന്ന ആക്രമണങ്ങളിൽ ഏകദേശം 7,000-ലധികം ക്രിസ്ത്യാനികൾ കൊല്ലപ്പെടുകയും 7,800 പേർ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകപ്പെടുകയും ചെയ്തതായി ഇന്റർനാഷണൽ സൊസൈറ്റി ഫോർ സിവിൽ ലിബർട്ടീസ് ആൻഡ് റൂൾ ഓഫ് ലോ (Intersociety) റിപ്പോർട്ട് വ്യക്തമാക്കുന്നു.
മിഡിൽ ബെൽറ്റ് മേഖലയും വടക്കൻ നൈജീരിയയും ആണ് ഈ ആക്രമണങ്ങളുടെ കേന്ദ്രീകൃത മേഖലകൾ. വർഷങ്ങളായി നിലനിൽക്കുന്ന ക്രിസ്ത്യൻ കർഷക സമൂഹങ്ങളുടെയും ഫുലാനി മുസ്ലിം മേയ്പ്പുകാരുടെയും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷങ്ങളാണ് ഇതിന് അടിത്തറയെന്ന് വിദഗ്ധർ വിലയിരുത്തുന്നു.
മതപീഡനമോ?
വിശകലനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, നൈജീരിയയിലെ സംഘർഷങ്ങൾ മതവിഭജനത്തേയും വ്യാപകമായ സാമൂഹ്യ–സാമ്പത്തിക ഘടകങ്ങളാലും പ്രേരിതമാണെന്ന്.
ഭൂമി, കൃഷി–മൃഗസംരക്ഷണ പ്രശ്നങ്ങൾ, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, തൊഴിലില്ലായ്മ, ദാരിദ്ര്യം തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങൾ കലാപങ്ങളുടെ ആഴത്തിലുള്ള കാരണങ്ങളായി കാണപ്പെടുന്നു.
വിഷയത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം
1. മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ വെല്ലുവിളി: വിശ്വാസത്തിന്റെ പേരിൽ നടക്കുന്ന ആക്രമണങ്ങൾ രാജ്യത്തെ മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനസിദ്ധാന്തങ്ങളെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു.
2. ഭരണപരമായ പരാജയം: പൗരന്മാരുടെ ജീവനും സ്വത്തിനും സംരക്ഷണം നൽകുന്നതിൽ സർക്കാർ പരാജയപ്പെട്ടുവെന്ന വിമർശനം ശക്തമാകുന്നു.
3. സാമൂഹ്യ–ജാതി സംഘർഷം: ഫുലാനി മുസ്ലിം മേയ്പ്പുകാരും ഇഗ്ബോ ക്രിസ്ത്യൻ കർഷകരും തമ്മിലുള്ള ഭൂമി സംബന്ധമായ തർക്കങ്ങൾ മതവ്യത്യാസം മൂലം കൂടുതൽ രൂക്ഷമാകുന്നു.
4. അന്തർദേശീയ പ്രതിഫലനം: സംഭവങ്ങളെ മതപീഡനമായി കാണുന്ന സമീപനങ്ങൾ വർധിക്കുന്നതോടെ അന്തർദേശീയ ഇടപെടലിനും നയതന്ത്ര സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്കും സാധ്യത ഉയരുന്നു.
കലാപങ്ങളുടെ സ്വഭാവം;
ഭൂമി കൈവശപ്പെടുത്തൽ, തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകൽ, കവർച്ച, ജാതിപര കലാപങ്ങൾ എന്നിവ പ്രധാന ഘടകങ്ങളാണ്. സാമൂഹിക, സാമ്പത്തിക, ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സാഹചര്യങ്ങൾ ഇതിൽ നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.
പ്രതിഫലനങ്ങൾ
• ഭരണകൂടത്തെയും സുരക്ഷാസംവിധാനങ്ങളെയും ലക്ഷ്യമിട്ട വിമർശനങ്ങൾ ശക്തമായി ഉയരുന്നു.
• അന്തർദേശീയ തലത്തിൽ, ഇത് മതസ്വാതന്ത്ര്യ ലംഘനമായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.
• ഗ്രാമീണ മേഖലകൾ തകർന്ന നിലയിൽ: പല പ്രദേശങ്ങളും ഒഴിഞ്ഞുപോകേണ്ട സ്ഥിതിയിലായി, ദേവാലയങ്ങൾ തകർന്ന് കിടക്കുന്നു; കൃഷിയും തൊഴിലും നിലച്ചിരിക്കുകയാണ്.
കണക്കുകൾ പറയുന്നത്
2019 മുതൽ 2023 വരെ ഏകദേശം 16,769 ക്രിസ്ത്യാനികൾ മതബന്ധമായ ആക്രമണങ്ങളിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടതായി വിവിധ റിപ്പോർട്ടുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
2025-ൽ ഈ പ്രവണത കൂടുതൽ രൂക്ഷമായതോടെനൈജീരിയയുടെ സാമൂഹിക–രാഷ്ട്രീയ ഭാവി ഗൗരവമായി ബാധിക്കപ്പെടുന്നു.
സമഗ്രമായ സമീപനം അനിവാര്യം
നൈജീരിയയിലെ കലാപങ്ങൾ മതം, ഭൂമി, ജാതി, സാമ്പത്തിക അവസ്ഥ, കാലാവസ്ഥാ മാറ്റം എന്നിവയുടെ പരസ്പരബന്ധിത ഫലമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, പ്രശ്നത്തെ ഏകപക്ഷീയമായി കാണാതെ, സമഗ്രമായ അവലോകനവും നയപരമായ ഇടപെടലും ആവശ്യമാണ് എന്നതാണ് വിദഗ്ധരുടെ മുന്നറിയിപ്പ്.